Rashan card new updates: राशन कार्डधारकांना लवकरच या दहा वस्तू दिल्या जाणार आहेत, त्याचबरोबर ईकेवायसी करणेही तेवढेच गरजेचे आहे. आणि तीनही प्रकारच्या राशन कार्ड धारकासाठी वेगवेगळे नियम का आहेत हे आपण या आर्टिकल मध्ये जाणून घेणार आहोतराष्ट्रीय अन्न सुरक्षा अधिनियम २०१३ अंतर्गत लाभार्थ्यांना दिल्या जाणाऱ्या रास्त दर धान्याच्या मासिक वाटपात पुन्हा एकदा सुधारणा करण्यात आली आहे. राज्यातील अंत्योदय अन्न योजना (AAY) आणि प्राधान्य कुटुंब लाभार्थी (PHH) योजनेंतर्गत दिल्या जाणाऱ्या तांदूळ व गहू यांच्या प्रमाणात बदल करत, आज १ जानेवारी २०२६ पासून नवे वितरण निकष लागू करण्यात येणार आहेत. या निर्णयाचा थेट परिणाम राज्यातील लाखो शिधापत्रिकाधारक कुटुंबांवर होणार असून, अन्न व नागरी पुरवठा विभागाने याबाबत सविस्तर मार्गदर्शक सूचना जाहीर केल्या
सरकारने जाहीर केलेल्या या योजनेत खालील वस्तू मोफत मिळणार आहेत:
- गहू
- तांदूळ
- साखर
- गूळ
- शेंगदाणे
- विविध प्रकारच्या डाळी
- खाद्यतेल
- रवा
- मोफत स्कूटर (महिलांसाठी)
- गुलाबी रंगाची रिक्षा (महिलांसाठी ५०% अनुदानावर)
नव्या आदेशानुसार, अंत्योदय शिधापत्रिकाधारकांना दरमहा प्रती कार्ड २० किलो तांदूळ आणि १५ किलो गहू दिला जाणार आहे. तर प्राधान्य कुटुंब लाभार्थी योजनेंतर्गत प्रत्येक सदस्याला दरमहा ३ किलो तांदूळ आणि २ किलो गहू मिळणार आहे. हे वितरण राष्ट्रीय अन्न सुरक्षा अधिनियमातील मूळ तरतुदींनुसारच करण्यात येत असल्याचे विभागाकडून स्पष्ट करण्यात आले आहे.
बदल करण्यात आले होते. त्या काळात अंत्योदय लाभार्थ्यांना २५ किलो तांदूळ आणि १० किलो गहू, तर प्राधान्य कुटुंबातील सदस्यांना ४ किलो तांदूळ आणि १ किलो गहू देण्यात येत होते. या बदलामुळे तांदळाचे प्रमाण वाढले असले, तरी गव्हाचे प्रमाण लक्षणीयरीत्या कमी झाले होते.
होत्या. काही भागांत तांदळाची मागणी अधिक असल्याने लाभार्थ्यांनी समाधान व्यक्त केले, मात्र गहू कमी मिळाल्यामुळे अनेक कुटुंबांना रोजच्या आहारात अडचणी जाणवल्या. विशेषतः गहू जास्त वापरणाऱ्या भागांत नाराजी व्यक्त करण्यात आली होती. या पार्श्वभूमीवर शासनाने पुन्हा एकदा मूळ वितरण पद्धतीकडे परतण्याचा निर्णय घेतला आहे.
लाभार्थ्यांसाठी महत्त्वाचे आवाहन – रास्त दर दुकानांवर होणारे धान्य वितरण नव्या प्रमाणानुसार नियोजित करण्यात येणार असल्याने, लाभार्थ्यांनी आपल्या शिधापत्रिकेवरील सदस्यसंख्या, पात्रता आणि मिळणाऱ्या धान्याचे प्रमाण तपासून घेण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे. कोणतीही गैरसमज टाळण्यासाठी वेळेत माहिती घेणे आवश्यक असल्याचेही विभागाने नमूद केले आहे.
लाभ घेण्यासाठी पात्रता आणि अटी
लाभार्थी कुटुंबाकडे पिवळे किंवा केशरी रेशन कार्ड असणे आवश्यक आहे.
कुटुंबातील कोणतीही व्यक्ती सरकारी पेन्शनधारक नसावी.
घरातील वार्षिक उत्पन्न अडीच लाख रुपयांपेक्षा कमी असावे.
कुटुंबातील सदस्याने मागील दोन वर्षात सरकारी नोकरीत भरती झालेले नसावे.
लाभ घेण्यासाठी संबंधित कुटुंबाने सरकारकडे अर्ज करणे आवश्यक आहे.
अर्ज करताना आधार कार्ड, पॅन कार्ड व पत्त्याचा पुरावा सादर करावा लागेल.
लाभ कसा व केव्हा मिळणार?
सरकारने या योजनेची अंमलबजावणी लवकरच सुरू करण्याची घोषणा केली आहे. प्रत्येक गावात लोकसंख्येनुसार एक किंवा दोन टेम्पो गाड्या दिल्या जाणार आहेत. या गाड्यांद्वारे गहू, तांदूळ आणि इतर वस्तू थेट लाभार्थ्यांच्या घरी पोहोचवण्यात येणार आहेत. यामुळे नागरिकांना रेशन दुकानात रांगेत उभे राहण्याची गरज भासणार नाही. ही सेवा जुलै महिन्याच्या अखेरपर्यंत सुरू होण्याची शक्यता आहे.
अर्ज कसा करावा?
लाभ घेण्यासाठी तुम्हाला जवळच्या रेशन दुकानात जाऊन अर्ज भरावा लागेल.
अर्जासोबत आवश्यक कागदपत्रे जोडावी लागतील.
अर्ज स्वीकृत झाल्यानंतर संबंधित लाभ थेट तुमच्या घरी मिळतील.
महिलांसाठी मोफत स्कूटर किंवा रिक्षा मिळवण्यासाठी स्वतंत्र अर्ज प्रक्रिया असणार आहे.
महिलांसाठी विशेष योजना
राजस्थानमध्ये सुरू असलेली मोफत स्कूटर योजना आता महाराष्ट्रातही लागू करण्यात येणार आहे. महिलांना मोफत स्कूटर किंवा ५०% अनुदानावर गुलाबी रिक्षा मिळणार आहे. मुंबईमध्ये या योजनेचा शुभारंभ झाला असून, अजित पवार यांच्या हस्ते अनेक महिलांना रिक्षा वाटप करण्यात आले आहे.
eKYC करण्याची आवश्यकता
‘मेरा ई-केवायसी’ अॅपची ओळख
या समस्यांचे निराकरण करण्यासाठी सरकारने ‘मेरा ई-केवायसी’ नावाचे एक अत्याधुनिक मोबाइल अॅप्लिकेशन विकसित केले आहे. राज्य सरकारने राष्ट्रीय माहिती केंद्र (NIC) च्या सहकार्याने हे अॅप तयार केले आहे. या अॅपच्या माध्यमातून लाभार्थी आता काही मिनिटांत घरबसल्या आपली ई-केवायसी प्रक्रिया पूर्ण करू शकतात.
लक्षित लाभार्थी वर्ग
हे नवीन तंत्रज्ञान विशेषतः अंत्योदय आणि प्राधान्य कुटुंब या दोन्ही श्रेणीतील लाभार्थ्यांसाठी उपलब्ध करण्यात आले आहे. या वर्गातील लाभार्थ्यांना आता भौतिक उपस्थितीची गरज न पडता डिजिटल माध्यमांद्वारे आपली ओळख सत्यापित करता येईल. हे विशेषतः त्या व्यक्तींसाठी उपयुक्त आहे ज्यांना शारीरिक मर्यादांमुळे किंवा व्यस्त
जाणे कठीण जाते.
चरणबद्ध ई-केवायसी प्रक्रिया
पहिला चरण: मूलभूत माहिती
‘Mera E-KYC’ अॅप उघडल्यानंतर सर्वप्रथम राज्याची निवड करावी लागते. महाराष्ट्र राज्यातील लाभार्थ्यांनी ‘महाराष्ट्र’ पर्याय निवडावा. त्यानंतर आधार क्रमांक प्रविष्ट करावा लागतो. आधार क्रमांक टाकल्यानंतर नोंदणीकृत मोबाइल नंबरवर OTP (One Time Password) येतो जो अॅपमध्ये प्रविष्ट करावा लागतो.
दुसरा चरण: सुरक्षा सत्यापन
OTP सत्यापनानंतर स्क्रीनवर एक कॅप्चा कोड दिसतो. हा कोड अचूकपणे टाकावा लागतो. हे सुरक्षा उपाय अनधिकृत वापर टाळण्यासाठी घेतले जातात.
तिसरा चरण: चेहऱ्याद्वारे ओळख
सर्वात महत्त्वाचा चरण म्हणजे चेहऱ्याद्वारे ओळख सत्यापन (Face Authentication). स्वतःची ई-केवायसी करत असल्यास समोरचा कॅमेरा वापरावा. अॅप स्क्रीनवर दिलेल्या सूचनांनुसार चेहरा योग्य स्थितीत ठेवावा. काही वेळा डोळ्यांची उघडझाप करण्यास सांगितले जाते. दुसऱ्या व्यक्तीची ई-केवायसी करत असल्यास मागचा कॅमेरा वापरावा.
रेशन कार्डचे फायदे आणि रेशन कार्ड का आवश्यक आहे…
नंबर 1:- रेशन कार्ड आयडी प्रुफ म्हणजेच ओळखीचा पुरावा तसेच रहिवाशी पुरावा म्हणजेच ॲड्रेस प्रूफ म्हणून सादर करता येते
नंबर 2:- सर्व सरकारी योजनेमध्ये आणि सरकारी विविध योजनेचा लाभ घेण्यासाठी रेशन कार्ड वैद्य पुरावा म्हणून वापरला जातो
नंबर 3:- आपल्याला एलपीजी नवीन गॅस कनेक्शन घेण्यासाठी आणि गॅस सबसिडी मिळवण्यासाठी देखील रेशन कार्ड द्यावे लागते.l
नंबर 4:- मोफत आणि कमी भावात रेशन मिळते तसेच सध्या प्रधानमंत्री गरीब कल्याण योजना चा कालावधी वाढवून डिसेंबर पर्यंत केलेला आहे या योजनेमध्ये प्रत्येक व्यक्तीला पाच किलो गहू तांदूळ आणि एक किलो चणाडाळ फ्री मध्ये म्हणजेच मोफत ३१ डिसेंबर पर्यंत दिली जाणार आहे यासाठी पण रेशन कार्ड उपयोगी ठरणार आहे…
आता ही माहिती प्रत्येक रेशन कार्डधारकांना असणे आवश्यक आहे.
नंबर 1:- देशभरात एक राष्ट्र एक रेशन कार्ड योजना केंद्र सरकारने लागू केल्यामुळे कोणत्याही रेशनकार्ड धारकांना देशातील कोणत्याही राज्यामध्ये कोणत्याही रेशन दुकानातून धान्य रेशन घेण्याचा अधिकार आहे त्यासाठी तुम्हाला रेशन कार्ड मध्ये एड्रेस पत्ता वगैरे बदलण्याची अजिबात गरज नाही.
नंबर २:-तुमचे रेशन कार्ड स्वतःकडे ठेवून घेण्याचा व ते रद्द करण्याचा अधिकार रेशन दुकानदाराला नाही व महत्त्वाचे म्हणजे E-POS मशीनवर अंगठा घेतल्यावर दिलेल्या पैशाची पावती रेशन दुकानदाराला शिधापत्रिका धारकास देणे बंधनकारक आहे. जर तुम्हाला दुकानदार पावती देत नसेल तर त्याची तक्रार देखील तुम्ही करू शकता
नंबर 3:-रेशन दुकानांमध्ये रेशन कार्डधारकांना स्पष्टपणे वाचता येईल असे दुकानाची वेळ दुकानाचा क्रमांक त्याचा फोन नंबर रेशन वाटप कार्यालयाचा पत्ता यांची माहिती देणारा फलक लावणे आवश्यक आहे व त्याचबरोबर स्वस्त धान्य दुकान हे आठवडी सुट्टी वगळता सकाळी चार तास व सायंकाळी चार तास उघडे असायलाच पाहिजे.